بهره‌گیری از تصاویر ماهواره‌ای برای پایش اعماق اقیانوس‌ها و پهنه‌های آبی کشور

بر اساس مفاد این تفاهم‌نامه، دو مجموعه در زمینه توسعه و به‌کارگیری تصاویر ماهواره‌ای، داده‌های سنجش از دور، خدمات فضایی، سامانه‌های اطلاعات جغرافیایی (GIS) و فناوری‌های نوین در مطالعات، پایش، تحلیل و تصمیم‌سازی مرتبط با محیط‌های دریایی، ساحلی و جوی همکاری خواهند کرد.

پایش و تحلیل تغییرات خط ساحلی، فرسایش و رسوب‌گذاری ساحل، تغییرات پهنه‌های آبی، مناطق ساحلی و اکوسیستم‌های دریایی با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای از جمله محورهای اصلی این همکاری است.

همچنین پایش و استخراج پارامترهای اقلیمی و دریایی شامل دمای سطح آب، رنگ اقلیمی، کلروفیل، کدورت، رسوبات معلق، تغییرات سطح آب و سایر شاخص‌های قابل استخراج از داده‌های ماهواره‌ای، از دیگر موضوعات مورد توافق طرفین به شمار می‌رود.

دو پژوهشگاه همچنین در زمینه پایش، شناسایی و ارزیابی آلودگی‌های دریایی، لکه‌های نفتی، پدیده‌های مخرب زیست‌محیطی و تغییرات کیفیت محیط‌های دریایی و ساحلی با بهره‌گیری از فناوری‌های فضایی همکاری خواهند کرد.

پایش و تحلیل پدیده‌های جوی شامل گردوغبار، ابر، بارش، دمای سطح زمین و دریا، رطوبت، توفان‌ها و سایر پارامترهای قابل استخراج از داده‌های ماهواره‌ای نیز در چارچوب این تفاهم‌نامه پیش‌بینی شده است.

توسعه مدل‌ها و الگوریتم‌های هوش مصنوعی، یادگیری ماشین و تحلیل داده‌های بزرگ برای پایش، پیش‌بینی و تحلیل پدیده‌های اقلیمی، دریایی، ساحلی و جوی و همچنین همکاری در طراحی، توسعه، استقرار و بهره‌برداری از سامانه‌های هوشمند پایش، سامانه‌های تصمیم‌یار و خدمات مکان‌مبنا از دیگر زمینه‌های همکاری مشترک دو مجموعه است.

نادر مکاری یامچی، سرپرست پژوهشگاه فضایی ایران، در این نشست با اشاره به ظرفیت‌های این پژوهشگاه در حوزه سنجش از دور و خدمات ماهواره‌ای، این تفاهم‌نامه را بستری برای هم‌افزایی توانمندی‌های ملی در حوزه‌های فضایی و دریایی دانست.

وی با تأکید بر ضرورت تلفیق داده‌های فضایی و دریایی، اظهار کرد: استفاده از تصاویر ماهواره‌ای امکان رصد و تحلیل دقیق‌تر پدیده‌های مرتبط با پهنه‌های آبی و محیط‌های اقیانوسی را فراهم می‌کند و می‌تواند در پایش و مدیریت مخاطرات محیطی و اقلیمی کشور مورد استفاده قرار گیرد.

 علی مهدی‌نیا، رئیس پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی، نیز با اشاره به اهمیت تداوم فعالیت‌های علمی و فناورانه کشور، بر استفاده از ظرفیت‌های داخلی برای توسعه همکاری‌های علمی و پژوهشی تأکید کرد.

وی با اشاره به اهمیت راهبردی دریاها برای کشور، به‌ویژه با توجه به موقعیت حساس تنگه هرمز، افزود: دریاها از اهمیت حیاتی برای امنیت، اقتصاد و توسعه پایدار کشور برخوردارند و پایش دقیق و مستمر این پهنه‌های آبی با بهره‌گیری از فناوری‌های نوین فضایی و سنجش از دور، یک ضرورت ملی است.

رئیس پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی تصریح کرد: همکاری با پژوهشگاه فضایی ایران می‌تواند به ارتقای توان پایش دریایی و جوی کشور و تولید محصولات کاربردی برای تصمیم‌سازان کمک کند و زمینه شناخت دقیق‌تر محیط‌های دریایی و اقیانوسی کشور را فراهم آورد.

امضای این تفاهم‌نامه گامی در مسیر توسعه کاربرد فناوری‌های فضایی در اقیانوس‌شناسی و علوم جوی کشور است و انتظار می‌رود با اجرای پروژه‌های مشترک، ظرفیت ملی در پایش تغییرات محیطی و اقلیمی و مدیریت مخاطرات دریایی و ساحلی ارتقا یابد.